Giữa những con số khô khan về chiến công, Cánh chim bất tử mở ra một chân dung khác: Cậu bé miền Tây sông nước, người phi công MiG-17 của Không quân Nhân dân Việt Nam, rồi người nông dân chân đất trên ruộng lúa Đồng Tháp. Cuốn hồi ký không chỉ kể về một anh hùng, mà về một con người rất đỗi đời thường trong vai trò người cha, người chồng, người con. Nếu bạn đang băn khoăn có nên đọc sách về cuộc đời phi công Nguyễn Văn Bảy, bài review này sẽ giúp bạn hình dung rõ hơn trước khi quyết định.
Những điểm chính
- Cánh chim bất tử là cuốn hồi ký về phi công huyền thoại Nguyễn Văn Bảy, người đã bắn rơi 7 máy bay Mỹ.
- Tác phẩm được viết bởi chính con trai ông, mang đến góc nhìn gần gũi, chân thực và đầy tình cảm gia đình.
- Sách khắc họa hai nửa cuộc đời đối lập: Người anh hùng trên bầu trời chiến tranh và người nông dân bình dị sau khi trở về quê hương.
- Giọng văn mộc mạc, dễ tiếp cận, làm cho lịch sử trở nên sống động và không khô khan, phù hợp với đại chúng.
- Tác phẩm là bài học sâu sắc về lòng yêu nước, sự khiêm nhường và giá trị của cuộc sống bình yên sau chiến tranh.
1. Giới thiệu chung về sách Cánh chim bất tử
- Tên sách đầy đủ: Cánh chim bất tử – Câu chuyện về người phi công huyền thoại Nguyễn Văn Bảy.
- Tác giả: Nguyễn Quốc Anh.
- Thể loại: Hồi ký, Phi hư cấu (Non-fiction), Tiểu sử nhân vật.
- Nhân vật trung tâm: Đại tá, Anh hùng Lực lượng Vũ trang Nhân dân Nguyễn Văn Bảy (Bảy A) – một trong 19 phi công Việt Nam đạt đẳng cấp ACES (bắn rơi từ 5 máy bay địch trở lên).
- Nội dung chính: Tái hiện hành trình từ một cậu bé nông dân chân đất miền Tây, trở thành phi công lái MiG-17 với những chiến công lẫy lừng trên bầu trời, và cuối cùng trở về làm người nông dân bình dị, an nhiên giữa ruộng đồng.

2. Tác giả và hành trình sáng tạo
Nguyễn Quốc Anh – con trai của phi công Nguyễn Văn Bảy – chắp bút cho cuốn sách này không với tư cách một người viết tiểu sử, mà là một người con kể lại câu chuyện về cha mình. Chính mối quan hệ ruột thịt ấy tạo nên sắc thái rất riêng cho tác phẩm: Lịch sử không còn xa cách, mà hiện lên qua ký ức gia đình, qua những điều đã sống cùng nhau trong suốt một đời người.
Động lực viết sách của tác giả bắt nguồn từ mong muốn giữ lại hình ảnh trọn vẹn nhất về cha: Không chỉ là người anh hùng trên bầu trời, mà còn là một con người giản dị sau chiến tranh. Anh lần theo từng mảnh hồi ức nhỏ, từ lời kể của mẹ, của đồng đội cũ, đến những chi tiết tưởng chừng rất đời thường, để ghép lại một chân dung sống động và chân thật.
Giọng văn của Nguyễn Quốc Anh chậm rãi, mộc mạc và thấm đẫm tình cảm. Không phô trương, không tô vẽ, anh chọn cách kể nhẹ nhàng như đang thủ thỉ với người đọc. Chính sự chân thành ấy khiến cuốn sách không chỉ là một trang sử, mà còn là một lời tri ân lặng lẽ của người con dành cho cha mình.
3. Nội dung và cốt truyện chính
3.1. Từ cậu bé miền Tây đến người lính nhập ngũ
Cuốn sách mở ra bằng hình ảnh miền Tây sông nước Đồng Tháp Mười, nơi Nguyễn Văn Bảy lớn lên giữa ruộng đồng và tình làng nghĩa xóm. Tuổi thơ nghèo nhưng không bi lụy, thấm đẫm sự cần cù, gan góc của một cậu bé quen lội bùn, bắt cá, chịu thương chịu khó. Chính nền tảng ấy tạo nên một con người bền bỉ, ít nói và không ngại gian khổ.
Khi chiến tranh lan tới quê hương, việc nhập ngũ đến với ông như một điều hiển nhiên. Không phải lý tưởng cao xa, mà là mong muốn rất giản dị: Giữ làng, giữ nhà, để người thân được sống yên ổn. Những ngày đầu làm lính được kể lại mộc mạc, cho thấy sự chuyển mình âm thầm từ người nông dân thành người lính có kỷ luật và trách nhiệm.

3.2. Trở thành phi công MiG-17 giữa bầu trời chiến tranh
Con đường trở thành phi công của Nguyễn Văn Bảy là một hành trình vượt lên chính mình. Từ một người lính ít học, quen lao động chân tay, ông phải tiếp cận những kiến thức hàng không phức tạp trong điều kiện huấn luyện gấp gáp thời chiến. Cuốn sách không tô vẽ mà để người đọc tự cảm nhận sự phi thường trong ý chí học hỏi và chịu đựng của ông.
Chiếc MiG-17 được nhắc đến như một phần của số phận người phi công. Dù thua kém về trang bị, các phi công Việt Nam vẫn lao vào bầu trời bằng sự mưu trí và lòng dũng cảm. Tác giả kể lại những năm tháng ấy với giọng điệu điềm tĩnh, khiến chiến tranh hiện lên vừa khốc liệt, vừa rất gần với đời sống con người.
3.3. Những trận không chiến và chiến công bắn rơi 7 máy bay Mỹ
Các trận không chiến được tái hiện căng thẳng nhưng không phô trương. Tác giả tập trung vào cảm giác trong buồng lái: Sự tập trung cao độ, những quyết định chớp nhoáng và ranh giới mong manh giữa sống – chết. Chiến thuật “du kích trên không” cho thấy trí tuệ và bản lĩnh của người phi công hơn là sức mạnh vũ khí.
Chiến công bắn rơi 7 máy bay Mỹ được nhắc đến rất chừng mực. Qua góc nhìn của người con, đó không chỉ là vinh quang mà còn là ký ức nặng trĩu về đồng đội, về hậu phương và những mất mát không thể gọi tên. Chính sự tiết chế này làm hình ảnh người anh hùng trở nên gần gũi và đáng tin cậy.

3.4. Người anh hùng trở về ruộng đồng bình yên
Sau chiến tranh, Nguyễn Văn Bảy chọn rời xa hào quang để trở về Đồng Tháp làm một người nông dân đúng nghĩa. Ông cởi bỏ quân phục, xắn quần lội ruộng, nuôi cá, trồng sen, sống lặng lẽ giữa làng quê. Sự đối lập giữa một phi công huyền thoại và một ông già miền Tây chân chất tạo nên cảm xúc rất lạ: Không bi hùng, chỉ lặng và sâu.
Phần này của sách khiến người đọc chậm lại. Hạnh phúc hiện ra không phải ở vinh danh hay chức tước, mà ở bữa cơm gia đình, mùa nước nổi, nụ cười hiền bên ao cá. Hình ảnh ấy khép lại hành trình của một người anh hùng bằng sự khiêm nhường và an yên hiếm có.
4. Điểm nhấn và giá trị nổi bật
4.1. Chân dung anh hùng nhìn từ phía gia đình
Điểm đặc biệt nhất của cuốn sách nằm ở góc nhìn rất gần. Nguyễn Văn Bảy hiện lên không chỉ qua chiến công, mà qua đời sống gia đình: Người chồng ít nói, người cha nghiêm mà thương con, người đàn ông mang trong mình nhiều nỗi lặng im.
Những chi tiết nhỏ như bữa cơm vội, lời dặn dò trước lúc ra trận hay sự trầm ngâm khi nhắc đến đồng đội đã mất khiến hình tượng anh hùng trở nên thật và dễ chạm. Chính sự gần gũi này giúp người đọc hiểu rằng phía sau lịch sử là những con người rất đời.

4.2. Hòa quyện hào khí chiến tranh và đời sống bình dị
Cuốn sách đi nhẹ nhàng giữa hai thế giới: Bầu trời lửa đạn và ruộng đồng yên ả. Từ những phút sinh tử trong buồng lái, tác giả dẫn người đọc về lại nhịp sống chậm của miền quê, để thấy hòa bình quý giá đến nhường nào.
Lịch sử vì thế không còn khô cứng mà đã trở thành câu chuyện về số phận, về lựa chọn sống. Anh hùng không chỉ được nhớ bởi chiến thắng, mà còn bởi cách họ sống khi chiến tranh đã lùi xa.
4.3. Giọng văn giản dị, dễ tiếp cận độc giả phổ thông
Nguyễn Quốc Anh viết bằng giọng kể mộc mạc, không phô trương kiến thức hay thuật ngữ quân sự. Những chi tiết chuyên môn được kể vừa đủ, đặt trong bối cảnh cụ thể, giúp người đọc phổ thông vẫn theo dõi được mạch chuyện.
Nhịp sách nhẹ, có khoảng nghỉ. Sự đan xen giữa chiến tranh và đời thường khiến cuốn sách dễ đọc, dễ thấm, phù hợp với nhiều thế hệ. Chính sự giản dị ấy làm nên sức bền cảm xúc cho tác phẩm.

4.4. Ưu điểm và hạn chế cần biết trước khi mua
- Ưu điểm:
- Nội dung chân thực, giàu cảm xúc, khắc họa trọn vẹn hai nửa cuộc đời của phi công Nguyễn Văn Bảy.
- Lối viết dễ hiểu, không nặng nề về kỹ thuật quân sự, phù hợp với đại chúng.
- Giá trị giáo dục cao về lòng yêu nước, tình cảm gia đình và lối sống đẹp.
- Là tư liệu quý để hiểu thêm về lịch sử kháng chiến chống Mỹ cứu nước qua lăng kính cá nhân.
- Hạn chế:
- Do được viết bởi người con trai với lòng kính trọng sâu sắc, cuốn sách đôi khi thiếu đi những phân tích phản biện hoặc khai thác sâu vào những góc khuất tâm lý phức tạp, gai góc hơn của nhân vật.
- Độc giả mong chờ một cuốn sách phân tích chiến thuật không quân chuyên sâu có thể sẽ cảm thấy chưa “đã” vì yếu tố kỹ thuật được giản lược hóa.
- Phần hậu chiến có nhịp kể chậm, mang tính hồi tưởng nhiều, có thể khiến những độc giả quen đọc truyện kịch tính cảm thấy hơi đều đều.
5. Trích dẫn ấn tượng trong Cánh chim bất tử
- “Đã làm lính, sống chết là chuyện thường. Nhưng chiến đấu để con cháu được sống trong yên bình, để quê hương không còn tiếng bom rơi, đó mới là điều ba trăn trở mỗi lần cất cánh.”
- “Anh hùng không chỉ là người bắn rơi máy bay đối phương, mà là người chiến thắng chính mình trong những ngày tháng đời thường.”
- “Ba tôi đã sống một cuộc đời trọn vẹn, trên trời là cánh chim không mỏi, dưới đất là người nông dân chân lấm tay bùn nhưng tâm hồn luôn thanh thản.”

6. Đối tượng phù hợp và lời khuyên đọc sách
- Người mới bắt đầu đọc dòng hồi ký – lịch sử: Đây là lựa chọn phù hợp để khởi đầu vì cốt truyện tuyến tính, dễ theo dõi, ngôn ngữ đời thường và dung lượng vừa phải.
- Học sinh, sinh viên và giáo viên: Sách là tư liệu bổ trợ sinh động cho các môn Lịch sử, Giáo dục công dân, giúp các bài học trở nên có hồn hơn.
- Những người con trong gia đình: Đọc để hiểu hơn về thế hệ cha ông, để thấy được giá trị của sự kết nối và tình thân qua câu chuyện của tác giả và cha mình.
- Người yêu thích Không quân và quân đội: Dù không quá nặng về kỹ thuật, nhưng khí phách và tinh thần của những người lính bay vẫn được truyền tải trọn vẹn, khơi dậy niềm tự hào dân tộc.
Lời khuyên khi đọc: Hãy đọc cuốn sách này với một tâm thế chậm rãi. Đừng vội lướt qua những đoạn mô tả cảnh quê hương hay tâm trạng người ở lại, bởi đó chính là “khoảng lặng” làm nên chiều sâu của tác phẩm.
7. Mua sách Cánh chim bất tử chính hãng tại Tiki
Tiki là địa chỉ hàng đầu để mua sách trực tuyến uy tín, nơi bạn có thể sở hữu những cuốn như Cánh chim bất tử với trải nghiệm mua sắm an tâm tuyệt đối:
- 100% Hàng chính hãng
- Tiki xác thực nguồn gốc 100% sản phẩm.
- Được mở hộp kiểm tra khi nhận hàng.
- Cam kết hoàn tiền 200% cho hàng giả.
- Đổi trả dễ dàng & hoàn toàn miễn phí.

8. Các câu hỏi liên quan
8.1. Sách Cánh chim bất tử phù hợp với độ tuổi nào?
Sách phù hợp nhất cho độc giả từ khoảng 13–14 tuổi trở lên (cấp 2), khi đã có những hiểu biết cơ bản về lịch sử Việt Nam. Tuy nhiên, người trưởng thành, sinh viên và người lớn tuổi sẽ cảm nhận được nhiều tầng ý nghĩa sâu sắc hơn từ tác phẩm.
8.2. Không rành lịch sử và quân sự có đọc được không?
Hoàn toàn được. Cuốn sách tập trung vào hành trình cuộc đời, tình cảm gia đình và những lựa chọn của con người. Các chi tiết quân sự chỉ đóng vai trò bối cảnh và được diễn giải rất dễ hiểu, không yêu cầu kiến thức chuyên môn.
8.3. Nội dung có nhiều cảnh bạo lực, ám ảnh không?
Mặc dù đề tài chiến tranh không tránh khỏi nhắc đến bom đạn, hy sinh hay máy bay rơi, nhưng tác giả không mô tả các chi tiết máu me gây sốc. Trọng tâm của sách là cảm xúc, tinh thần trách nhiệm và giá trị của hòa bình, nên vẫn mang màu sắc nhân văn, tích cực.
8.4. Cánh chim bất tử khác gì với các hồi ký chiến tranh khác?
Điểm khác biệt lớn nhất là góc nhìn từ gia đình: Người con kể về cha. Sách kết hợp hài hòa giữa chiến công lẫy lừng trên bầu trời và đời sống nông dân giản dị hậu chiến, khiến hình ảnh người anh hùng trở nên đời thường, gần gũi hơn nhiều so với các hồi ký thiên về báo cáo chiến trường.
Xem thêm:
- Review Hồi Ký Nguyễn Thị Bình: Gia đình, bạn bè và đất nước
- Review sách nhật ký Đặng Thùy Trâm: Di sản bất hủ của một lý tưởng sống
- Review sách Gánh gánh gồng gồng– Hồi ký của Xuân Phượng
Cánh chim bất tử không chỉ ghi lại chiến công bắn rơi 7 máy bay Mỹ, mà còn kể hành trình rất đỗi đời thường của phi công Nguyễn Văn Bảy — từ bầu trời khói lửa trở về ruộng đồng bình dị. Một cuốn hồi ký mộc mạc nhưng lay động, giúp người đọc cảm nhận sâu sắc cái giá của hai chữ bình yên — hiện có bản in chính hãng trên Tiki.




