Rau chân vịt với giá trị dinh dưỡng cao được sử dụng nhiều trong bữa ăn hằng ngày của người Việt. Công dụng hỗ trợ điều trị bệnh của chúng cũng được giới Y học đánh giá cao. Còn chần chừ gì mà không cùng Tiki Blog khám phá tất tần tật về loại rau xanh này!
Đặc điểm của rau chân vịt
Theo Boldsky, chế độ ăn uống của con người nên bao gồm rau củ quả, đặc biệt là rau xanh vì chúng chứa tất cả các chất dinh dưỡng lành mạnh và thiết yếu cho cơ thể.
Nếu thường xuyên bổ sung thực phẩm xanh trong bữa ăn hằng ngày, bạn chắc hẳn sẽ không còn xa lạ gì với rau chân vịt – một loại rau có nguồn gốc từ miền Trung và Tây Nam Á nổi bật với giá trị dinh dưỡng cao.
Rau chân vịt có phải là cải bó xôi?
Rau chân vịt hay còn được gọi với nhiều cái tên như rau bina, rau pố xôi, cải bó xôi, bố xôi, bắp xôi là một loài thực vật có hoa thuộc họ Dền (Amaranthaceae) đã được ghi nhận mang đến nhiều lợi ích cho sức khỏe. Chúng cũng thường được sử dụng để hỗ trợ điều trị các căn bệnh như béo phí, táo bón, hen suyễn…
>> Tìm hiểu thêm về chậu trồng rau giá tốt trên Tiki
Phân biệt rau chân vịt và rau mồng tơi
Rau chân vịt và rau mồng tơi có nhiều điểm khá giống nhau. Tuy nhiên trên thực tế, đây là 2 loại rau hoàn toàn khác biệt.
Sự giống nhau:
- Cả rau bina và rau mồng tơi đều có hình dáng lá hơi dẹt, màu xanh bóng
- Thân của 2 loại rau đều trơn, nhẵn.
Sự khác nhau:
- Nguồn gốc: Rau bina có nguồn gốc từ khu vực Tây và Trung Nam Á, trong khi mồng tơi có xuất xứ từ Nam Á.
- Họ: Rau bina hay cải bó xôi mang họ Dền, còn mồng tơi thuộc họ cùng tên.
- Đặc điểm lá: Lá rau bina khá giòn, dễ bị dập, có 3 đường gân ở giữa giống như chân vịt. Lá mồng tơi thì dày, mọng nước và có hình trái tim hoặc hình trứng.
- Đặc điểm thân: Cây cải bó xôi mọc thành cụm, mỗi cành có 1 lá. Trong khi đó, cây mồng tơi mọc đơn lẻ, mỗi cành có nhiều lá mọc xen kẽ và dọc theo thân.
Tác dụng của rau chân vịt
Hiện nay, rau chân vịt thường xuất hiện trong bữa ăn hằng ngày của người Việt ta nhờ vào thành phần giàu dinh dưỡng. Không dừng lại ở đó, loại rau này còn mang đến nhiều lợi ích cho sức khỏe đã được cả y học hiện đại lẫn cổ truyền ghi nhận.
Ngăn ngừa béo phì
Thành phần tự nhiên Thylakoid có trong rau bina đã được chứng minh giúp hạn chế cảm giác thèm ăn nhờ vào khả năng ngăn cản các hormone chủ chốt, làm chậm quá trình chuyển hóa chất béo, từ đó ngăn ngừa nguy cơ mắc bệnh béo phì.
Hỗ trợ hệ miễn dịch của cơ thể
Bên cạnh cung cấp các vitamin và khoáng chất cần thiết cho cơ thể, rau chân vịt còn chứa nhiều dinh dưỡng xanh cùng các chất chống oxy hóa như kaempferol, quercetin có tác dụng hỗ trợ miễn dịch, từ đó hạn chế tối đa nguy cơ mắc bệnh ung thư tuyến tiền liệt, ung thư phổi, gan…
Một số nghiên cứu gần đây cũng chỉ ra rằng khi ăn rau bina, cơ thể không chịu ảnh hưởng của một loại acid amin thường xuất hiện ở nhiệt độ cao. Nhờ vậy mà khả năng gây ung thư được giảm một cách đáng kể.
Giảm lượng đường trong máu
Cải bó xôi chứa acid folic là một chất có cơ chế giống như chất chống oxy hóa, được biết đến với khả năng làm giảm lượng đường trong máu, đồng thời tăng độ nhạy của insulin. Chính thành phần này giúp chúng có tác dụng ngăn ngừa nguy cơ mắc các chứng bệnh tiểu đường, đái tháo đường.
Hỗ trợ bảo vệ mắt
Nghiên cứu từ Đại học Cambridge (Anh) đã chứng minh rằng rau chân vịt cung cấp các chất beta-carotene, lutein và xanthene cho cơ thể. Đây là những chất rất có lợi cho mắt, vừa giúp ngăn ngừa tình trạng thiếu hụt vitamin A thường gặp, vừa hạn chế tình trạng ngứa, khô mắt và loét giác mạc.
Ngăn ngừa táo bón
Giống với những nhóm rau xanh lá đậm khác, cải bó xôi chứa một lượng chất xơ lý tưởng cho cơ thể giúp hỗ trợ điều trị các bệnh về đường tiêu hóa thường gặp, ngăn ngừa tình trạng táo bón.
Hỗ trợ điều trị hen suyễn
Theo nghiên cứu, những bệnh nhân hen suyễn từ 6 – 18 tuổi có phản ứng tích cực khi bổ sung rau chân vịt trong chế độ ăn hằng ngày. Bởi vì loại rau này chứa một lượng beta caroten dồi dào hỗ trợ điều trị tốt cho căn bệnh.
Tác dụng phụ của rau chân vịt
Tuy có nhiều lợi ích là thế nhưng trong quá trình bổ sung rau bina vào chế độ ăn, bạn cũng không nên lơ là một số tác dụng phụ gây ảnh hưởng tới sức khỏe của loại thực phẩm này.
Rau chân vịt làm tăng nguy cơ sỏi thận
Trong 100g rau chân vịt chứa đến 970mg oxalat – một hợp chất có khả năng hình thành sỏi trong cơ thể. Thông thường, sự gia tăng hàm lượng oxalat có trong nước tiểu là nguyên nhân chính gây ra sỏi thận, phổ biến nhất là loại sỏi canxi oxalat.
Tăng nguy cơ bị gout
Hợp chất hóa học purin được tìm thấy trong rau bina là một trong những nguyên nhân gây ra bệnh gout. Tuy nhiên mối liên hệ giữa việc ăn các loại rau giàu purin và bệnh lý về gout đến nay vẫn chưa được khẳng định rõ ràng, vì vậy cần phải có thêm nhiều nghiên cứu trước khi đưa ra kết luận.
Giảm hấp thụ khoáng chất
Theo một số nghiên cứu, việc tiêu thụ nhiều cải bó xôi nói riêng và thực phẩm giàu oxalat nói chung có thể làm ức chế khả năng hấp thụ khoáng chất của cơ thể. Điển hình nhất có thể kể đến canxi. Loại rau này chứa cả oxalat và canxi, do đó nếu dùng quá nhiều sẽ làm cản trở sự hấp thụ canxi của xương.
Loãng máu
Rau chân vịt chứa hàm lượng lớn vitamin K có khả năng giảm hiệu quả của thuốc làm loãng máu. Thông thường, thành phần của loại thuốc này gồm warfarin là một chất làm loãng máu thường được kê đơn cho những người có nguy cơ hình thành cục máu đông cao.
Vì vậy, nếu đang dùng thuốc điều trị các bệnh về máu hay chứa warfarin, bạn nên tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi thêm rau bina vào chế độ ăn.
Ăn rau chân vịt đúng cách
Bên cạnh cân nhắc về tác dụng phụ của cải bó xôi, bạn cũng cần lưu ý những vấn đề sau để việc bổ sung loại thực phẩm này đạt được hiệu quả tốt nhất.
- Trẻ em dưới 4 tháng tuổi không ăn rau chân vịt vì cơ quan nội tạng còn yếu, khi hấp thụ có thể gây nguy cơ rối loạn máu.
- Nếu bạn có cơ địa nhạy cảm, dị ứng với một số thành phần có trong rau bina đã được đề cập ở trên thì không nên sử dụng.
- Bạn không nên lạm dụng loại rau này trong chế độ ăn uống hằng ngày bởi vì chúng có thể gây ra các bệnh lý về thận do có hàm lượng kali cao.
- Người mới phẫu thuật nên kiêng ăn loại rau này trong vòng 3 – 4 tuần để lượng đường huyết cơ thể được ổn định.
Vậy là Tiki vừa giới thiệu đến bạn công dụng tuyệt vời của rau chân vịt cũng như các lưu ý cần thiết trong việc bổ sung loại rau này vào chế độ ăn uống hằng ngày. Đừng quên truy cập Tiki Blog để tham khảo thêm nhiều bài viết về các loại thực phẩm có lợi cho sức khỏe bạn nhé!
Câu hỏi thường gặp
Ăn nhiều rau chân vịt có thể gây ra nhiều tác hại không mong muốn đối với sức khỏe, do đó nên bổ sung vào chế độ ăn một lượng vừa đủ.
Nước ép từ rau bina có nhiều công dụng tuyệt vời như giảm viêm khớp dạng thấp, cải thiện các bệnh lý về mắt, ngăn ngừa thiếu máu, chống lại các tế bào ung thư…